Alkmaar ontzet, 8 October 1573

Het Beleg van Alkmaar was de belegering van de stad Alkmaar tijdens de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) door de Spanjaarden. Dit beleg duurde van 21 augustus tot 8 oktober 1573 en eindigde in een ontzet: het Spaanse leger moest het beleg opgeven nadat Willem van Oranjeopdracht had gegeven om de dijken rond Alkmaar door te steken. De definitieve opdracht hiervoor kwam van Diederik Sonoy op 23 september 1573. Het Alkmaars Ontzet betekende het einde van de belegering. Alkmaar was een van de eerste Hollandse steden die ontzet werden en die de Spanjaarden met succes had weten te weerstaan.

Een korte voorgeschiedenis

Vanaf 12 april 1573 besloot men in Alkmaar het vuilnis niet meer te verpachten, maar zelf te gebruiken. Ruim een jaar werd te Alkmaar haastig gewerkt aan nieuwe vestingwerken, naar een ontwerp van Adriaen Anthonisz. Voor de aanleg van deze hoge wallen was veel aarde, modder, vuilnis en bouwpuin nodig. De bastions en wallen waren slechts in het zuidwesten van de stad gereed toen de Spanjaarden hun beleg sloegen voor de stad. De vestingwerken aan de noordzijde waren als vanouds, zoals ze sinds 1551 lagen. Het geplande bastion bij de Friesepoort werd in alle haast binnen de stad aangelegd, de overige stadspoorten werden volgestort met puin. Aan de oostzijde lag de stad volledig open en werden tijdens het beleg de aanwezige zoutketen afgebroken en haastig wallen aangelegd.